Bir iktisadi işletmenin ihtiyacı olan paranın bulunması ve kullanılmasına yönelik etkinlikler bütününe finansman adı verilmektedir.
Profesyonel futbol kulübüde bir iktisadi işletmedir ve yaşamını sürdürmesi için iyi şekilde yönetilmesi gerekir.Finansman yönetimi işin en önemli kısmını oluşturmaktadır.Bütün etkinliklerin sağlıklı bir biçimde sürdürülmesi yeterli paranın bulunması ile mümkündür.
MZ de de bir çok menejer forumlarda negatif finans durumunda olduklarını ve iflas korkusu yaşadıklarından bahsederek yardım istemektedirler.Bu nedenle bu konu hakkında yazmanın bu oyuna yeni başlayan arkadaşlara yardımcı olacağını düşünerek bu yazıyı hazırladım.
Ofis başlığı altında yer alan Finans bölümü işlemler ve raporlar olmak üzere iki bölümdür.İşlemler bölümünde yapılan bütün finansal işlemler,raporlar bölümünde de finansal durum grafiği ve son haftadan başlayarak geriye doğru dört haftalık gelir-gider ve varlıklarımızı görmekteyiz.Bütün menejerler sık sık bu bölümü inceleyerek haftalık finansal durumlarını izlerler.
Toplam varlıklar o an için kasamızda sahip olduğumuz parayı göstermektedir.Finansal işlemler gelirler ve giderler başlıkları altında toplanan işlemlerden oluşmaktadır.Bir dönem içinde elde edilen gelirlerden giderlerin çıkarılması ile bulunan fark varlıklarımızı oluşturur.Giderlerin gelirden fazla olması o takım için iflas tehlikesini ortaya çıkarmaktadır.
Bir futbol kulübünün gelir ve giderleri aşağıdaki kalemlerden oluşmaktadır.
GELİRLER :
1- Maç bilet satış gelirleri
2- Maç tesis geliri
3-Sponsor geliri
4-Oyuncu satış geliri
5-Şampiyonluk ödülü
6-Stad yıkımından elde edilen gelir
7- Antrenör lig düşmede ceza ücreti
GİDERLER :
1- Oyuncu alımı
2- Tesis giderleri
3- Stadyum giderleri
4- As takım ve alt yapı oyuncu maaşları
5- As takım ve altyapı kamp giderleri
6- Antrenör maaşları
7- Stadyum geliştirme yatırımı
8- Antrenör alma bonusu
9- Antrenör lig yükselme bonusu
10- Altyapı oluşturma ücreti
11- Transfere başlama ücreti
Bir finans yöneticisinin ki MZ de o biz menejerler oluyoruz , amacı gelirlerini en yüksek düzeye çıkarırken sportif başarıya zarar vermeden giderlerini mümkün olan en az düzeye indirmektir.
Takım Varlıkları = Dönem başı varlıklar + Gelirler- Giderler formülü ile hesaplandığına göre takımımızın etkinliklerini sürdürürken bir finans planı hazırlamak durumundayız.
Aşağıda 20.Ağustos 2010 tarihinde yapılmış beş haftalık bir finansman planı örneği görmekteyiz.Her menejer takımının ihtiyacına göre ileriye dönük olarak gelir ve giderlerini tahmin ederek bu planı yapmalıdır.
23 - 29 Aug | 30 Aug -5 Eyl | 6 - 12 Eyl | 13 - 19Eyl | 20 - 26 Eyl | |
DÖNEM BAŞI NAKİT | 300.000 | 302.552 | 380.416 | 457.592 | 594.768 |
GELİRLER | |||||
Sponsor Geliri | 33.000 | 33.000 | 33.000 | 33.000 | 33.000 |
Lig Maçı Bilet satışı | 58.000 | 58.000 | 58.000 | 58.000 | 58.000 |
Lig Maçı Tesis Geliri | 40.000 | 40.000 | 40.000 | 40.000 | 40.000 |
Hazırlık Maçı Bilet satışı | 23.000 | 23.000 | 23.000 | 23.000 | 23.000 |
Hazırlık Maçı Tesis Geliri | 17.000 | 17.000 | 17.000 | 17.000 | 17.000 |
Kupa Maçı Bilet satışı | 10.000 | 10.000 | 10.000 | 10.000 | 10.000 |
Kupa Maçı Tesis Geliri | 8.000 | 8.000 | 8.000 | 8.000 | 8.000 |
Dostluk Ligi Bilet Satışı | 1.656 | 1.242 | 828 | 828 | 1.242 |
Dostluk Ligi Tesis Geliri | 1.096 | 822 | 548 | 548 | 822 |
Transfer geliri | 60.000 | ||||
Şampiyonluk Ödülü | |||||
Stadyumun Yıkımından Gelir | |||||
Gelirler Toplamı | 191.752 | 191.064 | 190.376 | 250.376 | 191.064 |
GİDERLER | |||||
As Kadro Oyuncu Maaşları | 52.000 | 52000 | 52000 | 52000 | 52000 |
Altyapı Oyuncu Maaşları | 19.200 | 19.200 | 19.200 | 19.200 | 19.200 |
Diğer çalışanların maaşları | 20.000 | 20.000 | 20.000 | 20.000 | 20.000 |
Stadyum Giderleri | 16.000 | 16.000 | 16.000 | 16.000 | 16.000 |
Tesis Giderleri | 6.000 | 6.000 | 6.000 | 6.000 | 6.000 |
Altyapı Oluşturma Ücreti | 22.000 | ||||
Altyapı Kamp Gideri | 60.000 | ||||
Transfere Başlama Ücreti | |||||
Antrenör Alma Bonus | |||||
Stadyum Geliştirme Yatırımı | |||||
Oyuncu Alımı | 150.000 | ||||
Giderler Toplamı | 189.200 | 113.200 | 113.200 | 113.200 | 263.200 |
DÖNEM SONU NAKİT MEVCUDU | 302.552 | 380.416 | 457.592 | 594.768 | 522.632 |
Bu planı ne kadar uzun süre için yapabilirsek sportif faaliyetlerimizi ve bu faaliyeti yürütmek için gerekli kaynakları o kadar uzun süre için sağlıklı bir biçimde planlamışız demektir.
Bu tabloyu incelediğimizde gelirlerin oldukça istikrarlı yani haftalara göre büyük farlılıklar göstermeden elde edildiğini görmekteyiz.Bazı gelir kalemlerinin her hafta düzenli şekilde elde edildiğini görüyoruz.Bunlara düzenli gelirler denir ve kulübümüzün sportif faaliyetini sürdürmesi için gerekli en güvenilir kaynaklardırBunun dışında elde ettiğimiz zamanı belli olmayan ve planlaması en zor gelir kalemlerine de düzensiz gelirler denir.
Takımımız statü gereği her hafta kendi sahasında oynadığı lig maçından gelir sağlamaktadır.Ayrıca her hafta kendi sahamızda oynadığımız iki hazırlık maçından da düzenli olarak gelir elde etmekteyiz.Bunun dışında kupa maçları ve dostluk ligi maçlarından gelir elde etmek olanağımız vardır.Kupa maçlarında bilet satış gelirini her iki takım eşit olarak paylaşır.Tesis gelirini ise ev sahibi takım alır.Kupa maçlarında elde ettiğimiz gelir grup maçlarında ve kupa elemeli ise ilk turlarda çok az görünebilir.Ama düzenli oynanırsa küçümsenmeyecek gelir elde edilir,hele gruptan çıkıp final gruplarına kaldığımızda bu gelir önemli ölçüde artacaktır.Dostluk ligi ve kupası maçlarında ev sahibi takımlar hem maç gelirini hem de tesis gelirini almaktadır.Deplasman takımları gelir elde edememektedirler.Lig maçı dışında ki maçlardan eğer maç bağlantılarını yapabilirsek gelir elde edebiliriz.Bunları ne kadar düzenli yapabilirsek lig maçları gibi devamlı gelir elde etmemiz mümkündür.
Maçlardan iyi bir gelir elde edebilmemiz için stadyumumuzun seyirci kapasitesinin ve tesislerinin ligimize uygun standartta olması gerekir. Eğer seyirci kapasitemiz tespit edilen standardın altında ise bunun anlamı lig maçlarımızda bir kısım seyircimizin yer yetersiz olduğundan stada girememeleri nedeniyle gelir kaybına uğramamızdır.Eğer seyirci kapasitemiz standardın çok üzerinde ise maçlarımıza ligimize göre belli bir sayıda seyirci geleceğinden gelir elde etmediğimiz tribün,numaralı ve VİP için boşuna stadyum gideri ödememiz kaçınılmazdır.
Tesislerimiz içinde aynı şey söz konusudur.Yetersiz tesis gelir kaybı,gereğinden fazla tesis ise boşuna tesis gideri ödememiz demektir.
Bu oyuna başlarken genellikle yetersiz bir stadyumumuz olmaktadır.Ligimize uygun hale getirmek için önemli ölçüde yatırım yapmamız gerekmektedir.Takım varlıklarımız bunu yapmaya elverişli olmadığı için en uygun önce seyirci kapasitemizi arttıracak yatırımları yapmak finansal yapımızı zayıflatmadan yavaş yavaş yapmak,buradan elde edeceğimiz kaynakla da tesis yatırımlarına başlamaktır.Tesis yatırımlarını yaparken dikkat edeceğimiz nokta yatırım maliyeti düşük ve yatırımın geri dönüş süresi kısa olan sosisli sandöviç tezgahı ve hediyelik eşya dükkanı inşaatlarını yapmak buradan elde edilecek kaynaklada sırası ile hamburgerci,bar,restoran,en sonda otel ve klinik yatırımlarını tamamlamak gerekir.
Bir başka önemli gelir kaynağı oyuncu satışından elde edilecek gelirdir.Bunu gerçekleştirmek için alt yapı çağırmak ve onları yetiştirerek gelir getirecek düzeye geldiklerinde satarak gelir elde etmektir.Ancak bunu yapabilmek için gene bir yatırım maliyetine katlanmak gerekir.Bu maliyet ;bir kereye mahsus ödediğimiz 22.000 EUR altyapı oluşturma ücreti,her hafta oyuncu başına ödediğimiz 1.600 EUR altyapı oyuncu eğitim gideri (maaş),kampa gönderdiğimiz oyuncuların kamp gideri,altyapıyı çalıştıracak antrenörlere ödediğimiz maaşlar,o antrenörleri almak için ödediğimiz bonus.Görülüyor ki altyapı yetiştirmeye başlamadan önce elimizde bu iş için ayıracağımız kaynağımız olması gerekir.
Ne kadar nitelikli oyuncu yetiştirirsek elde edeceğimiz gelir o ölçüde fazla olacaktır.Bu bizim bu konuda ki yeterliliğimize bağlıdır.Becerikli menejerler bu yolla önemli gelirlere kavuşmaktadırlar.
Gelirler konusunda son olarak ligimizi şampiyon bitiriebilirsek sezon sonlarında alacağımız şampiyonluk priminden sözedebiliriz.Bu prim bulunduğumuz lige göre değişen bir rakamdır,Devamlılığı olmadığı için önemsiz bir gelir kalemidir.
Giderlerimiz kısmında ki kalemlere baktığımız zaman en önemli gördüğüm kalem oyuncu alımı için ödediğimiz paralardır.Kulüpleri iflasa sürükleyen bilinçsiz ve pahalı oyuncu alımlarıdır.Bu konuda çok tedbirli olmak gerekir.Kaynağını temin etmediğimiz ve ön araştırmasını yapmadığımız hiçbir oyuncu alım faaliyetine girmemek gerekir.
Bir başka dikkatli olmamız gereken gider kalemi her hafta ödediğimiz ve sabit karakterli bir gider çesidi olan oyuncu ve antrenör maaşlarıdır.
Özellikle alt liglerde bulunan bir çok menejerin sıklıkla yaptığı hata gereğinden fazla oyuncu kadroda bulundurmalarıdır.Bir takım için yeterli rakam 15-16 oyuncudur.Bunun üzerinde kadroda bulundurulan her oyuncu boşa maaş ödenmesi anlamına gelir.Aynı şekilde gereğinden fazla antrenör çalıştırmak ta aynı sonucu doğurur.Her menejerin ödenilen maaşlar ile elde edilen yararı karşılaştırarak en rasyonel kararı alması birazda kendi becerisine bağlıdır.
Finansman konusun da şu prensipleri yerleştirirsek sportif faaliyetlerimizi kesintisiz ve sağlıklı bir biçimde sürdürebilir ve finansal yetersizlik yaşamayız.
1- Finansal planlamamızı mümkün olan en uzun süre için yapmaya çalışalım.
2- Kaynağını bulmadan hiç bir harcama yapmayalım.
3- Varlıklarımızı tüketmek pahasına sportif başarı için gerekli gördüğümüz kararları uygulamaya koymayalım.Bunları gelecekte yeterli varlığa kavuşacağımız zaman dilimine erteleyelim.Unutmayalım ki negatif finansman durumu nedeniyle hesabı kapatılan bir kulübün sportif hayatı sonlanır.
Bütün menejer arkadaşlarımıza çalışmalarında başarılar dilerim.
